لە پاش دەستپێكردنی جەنگێكی گەورە لە نێوان هەریەك لە ئەمریكا وئیسرائیل لەبهرانبهر ئێران، پێشبینی ئەوە دەكرێت ئەنجامی ئەم جەنگە جیاوازتر بێت لە جەنگی دوانزە ڕۆژەی كە پار ڕوویدا، لە نێوان ئیسرائیل و ئێران. سەرەڕای ئەوەیبۆچوونی جیاواز هەبوون لەسەر ڕوودانی جەنگەكە لە نێوان ئیسرائیل و ئەمریكا بهرانبهر بە ئێران، بەڵام ڕوودانی جەنگەكە چاوەڕوانكراو بوو، بڕیاری لەسەردرابوو پێشوەختە،بەهۆی قەبارەی هێزی سەربازی ئەمریكا كە كۆكرابووە لەناوچەكە و ئامادەكارییەكانی سوپای ئەمریكا، ئەمەش دەرخەری ئەوەبوو كە جەنگێك لە نێوان هەردوولا ڕوودەدات و ڕووداوێكی حەتمی و یەكلابۆتەوە، تەنانەت دەستگیركردنی “مادۆرۆ” سەرۆكی ڤێنزوێلا بەشێك بوو لە خۆئامادەكارییەكان بۆ جەنگی ئێران، جۆری دانوستانەكان و شێوازی ئەنجامدانی و مەرجەكانی ئەمریكا بۆ ڕێككەوتن بەڵگە بوون لەسەر ئەوەی پێش وەخت ئەمریكا بڕیاری جەنگی دابوو، تەنها ئەمریكا ئەنجامی دەدا بۆ سەلماندنی ئەوەی كە دەرفەتی داوە بۆ ئاشتی، بەڵام ئێران قایل نەبووە بە مەرجەكانی، چونكە هاوكات لەگەڵ دانوستانەكان ئەمریكا سەرقاڵی خۆئامادەكردن بوو بۆ جەنگ .
پاش هەڵگیرسانی جەنگەكە؛ پێشبینی ئەوە دەكرێت ئەم جەنگە جیاواز بێت لە جەنگی ڕابردوو، یەكلاكەرەوەبێت لە نێوان هەردوولا، كۆماری ئیسلامی ئێران لەوە تێدەگات كە ئەم جەنگە هاوشێوەی جەنگی ڕابردوو نابێت، بۆیە هەموو كارتەكانی فشاری بەكاردەهێنێت لەم جەنگەدا، بۆیە لە ئێستادا كار دەكات لەسەر ئەوەی زەرەر و زیانەكانی ئەم جەنگە زیادبێت بۆ هەمووان، بەتایبەتی پاش كوژرانیڕابەری شۆڕشی ئیسلامی ئێران و زۆرینەی فەرماندەی سەربازییەكانی. بژاردەكانی دەرئەنجامی جەنگەكە لە نێوان هەردوولادادوو سیناریۆ هەیە، یەكەمیان ڕازیبوونی كۆماری ئیسلامی ئێران بەهەموو مەرجەكانی ئەمریكا كە ڕادەستكردنی بەرنامەی ئەتۆمی و یۆرانیۆمی پیتاندراوە و بەرنامەی موشەكی ئێران و، دەستهەڵگرتن لە سەرجەم پرۆكسییەكانی لە ڕۆژهەڵاتی ناوڕاست و جیهانكە سیناریۆیەكی هاوشێوەی خەیمەی سەفەوانە لەنێوان ئێراق و هاوپەیمانان لە ساڵی 1991 لە ئەنجامی داگیركردنی كوێت، سیناریۆی دووەمسیناریۆی ڕووخانی ڕژێمی ئێران و داگیركردنی هاوشێوەی سیناریۆی 2003 لە ئێراق .
ئەوەی پیشبینی دەكرێت ئێران ڕازی بێت بە سیناریۆی یەكەم و هەوڵی ئەوە بدات سەرجەم مەرجەكانی ترامپ جێبەجێ بكات لەبهرانبهر مانەوەی و، ڕازی بێت سەرجەم یۆرانیۆمی پیتاندراوی ڕادەستی ئەمریكا بكات و بەرنامەی ئەتۆمی و موشەكی ڕادەست بكات و كۆتایی بهێنێت بە پرۆكسییەكانی لە ناوچەكە، چونكە سرووشتی سیستمە سیاسیەكانی ئێران ئەوە دەردەخات بەدرێژایی مێژوو؛ ئامادەی خۆڕادەستكردنن بهرانبهر مانەوە و بەدرێژایی مێژووی ئێران چەند ڕێككەوتننامەیەكی هاوشێوەی ئیمزاكردووە كە مێژوونووسان پێیان وابوو ئابڕووبەر بووە و خۆتەسلیمكردن بووە، وەكو ڕێككەوتننامەی توركمانی چای لەگەڵ ڕووسیای قەیسەڕی لەساڵی 1828 و ڕێككەوتننامەكانی بەرژەوندی و هەژموونی ڕووسی و بەریتانیا لە ئێران بەپێ ڕێككەوتننامەی ساڵی 1907و بەردەوامبوو تا كۆتایی جەنگی جیهانی یەكەم، كە هەریەك لە بەریتانیا و ڕووسیا ئێرانیان دابەشكرد و پاشان لە كاتی جەنگی جیهانی دووەم دووبارە ئێران داگیركرایەوەلایەن یەكێتی سۆڤیت و بەریتانیا و ڕازیبوونی خومەینی بە بڕیارەكانی ئەنجومەنی ئاسایشی نێودەوڵەتی سەبارەت بە ڕاگرتنی جەنگ لەگەڵ ئێراق، كە خومەینی لە ساڵی 1982وە تا 1988 ڕازی نەبوو بە ڕاگرتنی جەنگ و داوای ڕووخاندنی سەدام حسینی دەكرد، دواجار وتی پیاڵە ژەهەرەكە دەنۆشم و ڕازیم بە ڕاگرتنی جەنگ، لە لایەكی ترەوە كەسایەتی “دۆناڵد ترامپ” كە زیاتر بایەخ بە لایەنی ئابووری دەدات لەگەڵ بەردەوامی جەنگدا نیە، كە تێچوویەكی زۆری هەیە لەسەر ئەمریكا و هەمیشە ئاماژە بۆ ئەوە دەكات بیرۆكەی داگیركردنی ئێراق هەڵە بوو، سەرەڕای ئەوەی لەسەردەمی “جۆرج دەبلیو بۆش” و كۆمارییەكان ئەو كارە ئەنجامدران و ئەم هەڵەیە دووبارە ناكەنەوە لە ئێران هاوشێوەی ئێراق، لەلایەكی ترەوە وڵاتانی كەنداویش لەئێستادا پشتگیری ئەو بژادەیە دەكەن بەهۆی زیانەكانی جەنگ كە ڕووبەڕوویانبۆتەوە لەسەرەتای دەستپێكردنی جەنگەوە، بەهەممان شێوە هاوپەیمانێتی سێ وڵاتی هەرێمی “میسڕ و عەرەبستانی سعودی و توركیا” بەرگری لە مانەوەی و نەڕووخانی ڕژێمی كۆماری ئیسلامی ئێران دەكەن و كۆتاییهێنان بەجەنگ، چونكە پێیان وایە مانەوەی ئێرانیكی لاواز لەبەرژەوندی ناوچەكەیە و ڕووخاندنی باڵانسی هێز تێك دەدات. بەڵام لەبهرانبهردا ئیسرائیل كە ڕۆڵێكی گەورەی هەبوو لە هەڵگیرساندنی جەنگەكە دژی ئەو بژاردەیە و پێی وایە دەبێت ڕژێمی كۆماری ئیسلامی ئێران كۆتای پێ بهێنرێت و بوونی نەمێنێت و هاوشێوەی ئێراق و بەزەبری هێز لەناو ببریتو ئامانجی ئیسرائیل لەم كارە دابەشكردن یان لاواز كردنی ئێران نەك مانەوەی ئێران بە شێوەی ئێستا .
لە ئەگەری ڕازینەبوونی ئێرانی بە ڕێككەوتننامەی خۆ تەسلیمبوون، كۆمەڵێك ئەگەر ڕووبەڕووی دەبێتەوە كە كۆدەتای سەربازییە لەلایەنی هێزی سەربازی ئێران بەتایبەتی پاش كوژرانی “خامەنهی” و نەمانی لووتكەی دەسەڵات لە ئێران كە ئەگەریكی گەورەیە، ئەگەری دووەم سەرهەڵدانی ڕاپەرینە لەناو ئێرانو هەموو ئێران لە كۆنترۆڵی كۆماری ئیسلامی ئێران نەمێنێت و ناوچە كوردی و ئازەری و بەلوجی و عەرەبەكان كۆنترۆڵ بكرێن لە لایەن پارتە ئۆپۆسزیۆنەكانەوە، ئەگەری سێیەم داگیركردنی ئێران بە هێزی سەربازی ئەمریكی كە ئەگەرێكی زۆر لاوازە وئەمریكا وترامپ پشتگیری ناكەن. سەبارەت بۆ كورد پێویست دەكات خۆی بۆ هەموو ئەگەرەكان ئامادە بكات، بەتایبەتی ئەگەری خۆ تەسلیمبوونی كۆماری ئیسلامی ئێران و ڕوودانی كودەتای سەربازی لە ئێران كە مەترسیدارە بۆ گەلی كورد و پێویست دەكات دەستپێشخەر بێت بۆ ڕزگاركەركردنی ناوچە كوردییەكان، كە هاندەر دەبێت بۆ پێكهاتەكانی دیكەش هەممان هەنگاو بنێن، كە ڕووخانی ڕژێمی ئێران خیراتر دەكات و ڕێگا لە مانەوەیكۆماری ئیسلامی ئێران دەگرێت تەنانەت ئەگەر ڕووشبدات ئاوا كورد هاوشێوەی بارودۆخی هەرێمی كوردستان لە پاش 1991 لەدەروەوی دەسەڵاتی حكومەتی تاران دەبێت و ناوچەیەكی دیفاكتۆ دروست بكات .




































































