ڕۆژئاوای کوردستان لە چەند ساڵی ڕابردوودا بووەتە یەکێک لە گەرمترین خاڵەکانی ناوچەی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست، کە تێیدا بەرژەوەندییە جیاوازەکانی هێزە هەرێمی و نێودەوڵەتییەکان یەکتر دەبڕن، ئەم ناوچەیە کە کوردان توانیویانە تێیدا ئەزموونێکی نوێی خۆبەڕێوەبردن دەست پێبکەن، ئێستا لە قۆناغێکی تازە و چارەنووسساز دایە. گۆڕانی هاوسەنگی هێزەکان لە سووریا، لاوازبوونی پشتگیری ئەمریکا، بەهێزبوونی نفووزی تورکیا و قەتەر، و دەستێوەردانی ئیسرائیل، هەموویان وایان کردووە کە داهاتووی کوردان لەم ناوچەیە لە مەترسیدا بێت، ئەم مقالەیە هەوڵدەدات تیشک بخاتە سەر ئەو گۆڕانکارییانە و کاریگەرییان لەسەر گشتی کوردستان بخاتەڕوو. پەیوەندی نێوان ئەمریکا و هێزی سووریای دیموکراتیک کە لە سەرەتادا لەسەر بنەمای تەنیا شەڕی دژی تیرۆری داعش دامەزرا، لە ماوەی ڕابردوودا گۆڕانکاری بەرچاوی بەخۆیەوە بینیوە، ئەمریکا لە دەستپێکدا پشتگیریی سەربازی و لۆژستی بەرچاوی بۆ هەسد دابین کرد و بووە هاوپەیمانێکی ستراتیژی لە شەڕی دژی دوبارە هەستانەوەی ڕەوتە تیرۆریستییەکان، بەڵام لەگەڵ گۆڕانی بارودۆخی سیاسی لە سووریا و زیادبوونی فشاری تورکیا، ئەم پشتگیرییە کەمکردنەوەی بەخۆیەوە بینیوە و بووەتە پرسیارێک لەسەر داهاتووی کوردان لەم ناوچەیە. تورکیا وەک یەکێک لە دژترین لایەنەکان بۆ پرۆژەی کوردی لە ڕۆژئاوا، بەردەوام هەوڵی داوە کە دەسەڵاتی کوردان لاواز بکات، ئەنقەرە بە پشتگیری فەسیلەکانی ئۆپۆزسیۆنی سووری و چەکدارکردنیان، سێ هێرشی سەربازی گەورەی کردۆتە سەر ناوچەکانی کوردنشین و داگیری ئەفرین و سەرێکانی و گرێسپی کردووە، لەگەڵ کەوتنی حکومەتی ئەسەد، ڕۆڵی تورکیا لە سووریا بەهێزتر بووە و لەڕێگەی پشتگیری گروپە چەکدارەکانی ئۆپۆزسیۆنەوە، هەوڵدەدات ئیدارەی نوێی سووریا بەپێی بەرژەوەندییەکانی خۆی شێوە پێبدات، قەتەریش وەک هاوپەیمانێکی نزیکی تورکیا، پشتگیریی دارایی و سیاسی بۆ لایەنە سوننە ئیسلامییەکان دابین دەکات و هەوڵدەدات ڕۆڵی خۆی لە دامەزراندنی حکومەتی نوێی سووریادا بەرزبکاتەوە. لە لایەکی دیکەوە، ئیسرائیل بە دڵنیایی لە گۆڕانکارییەکانی سووریا سوود وەردەگرێت و لە ماوەی کەمدا سەدان جار لەدانی ئامانجە سەربازییەکانی لەناو سووریادا کردووە بۆ لاوازکردنی هێزەکانی ئێران و حیزبوڵڵا، ئیسرائیل بە هۆی نیگەرانی لە دروستبوونی هەڕەشەی نوێ لە سنوورەکانی باکوورەوە، بەشداری چالاکی سەربازی و ئیتلاعاتی دەکات بۆ پاراستنی بەرژەوەندییە ئەمنییەکانی خۆی. لەم بارودۆخە ئاڵۆزەدا، ڕێککەوتنی نێوان مەزلوم عەبدی وەک فەرماندەی گشتی هێزی سووریای دیموکراتیک و ئەحمەد شەرع وەک سەرۆکی ئیدارەی نوێی سووریا، گرنگییەکی تایبەتی هەیە، ئەم دانوستانانە کە بە نێوەندگیری ئەمریکا ئەنجام دەدرێن، مەبەستیان دەستنیشانکردنی جێگای کوردان لە پێکهاتەی داهاتووی سووریایە، بەڵام کێشەی سەرەکی لەوەدایە کە چەندە ئەم ڕێککەوتنانە دەتوانن لەبەردەم فشار و هەڕەشەی تورکیا و گروپە چەکدارەکانی پشتگیری لێدەکرێن بەرگە بگرن.
کاریگەری ئەم بارودۆخە لەسەر هەموو کوردستان قووڵە، چونکە داهاتووی ڕۆژئاوا ڕاستەوخۆ بەستراوەتەوە بە هاوسەنگی هێزە هەرێمی و نێودەوڵەتییەکان، لاوازبوونی پشتگیری ئەمریکا، بەهێزبوونی ڕۆڵی تورکیا، و نادیاربوونی شوێنی کوردان لە سیستەمی سیاسی نوێی سووریا، هەموویان هەڕەشەیەکی ڕاستەوخۆن بۆ دەستکەوتەکانی کوردان و دەتوانن کاریگەری نەرێنییان هەبێت لەسەر سەقامگیری هەموو بەشەکانی کوردستان. هەر بەم هۆیەوە ئەم تەنگەژە سیاسی و ئەمنییانە کاریگەری ڕاستەوخۆی لەسەر هەرێمی کوردستان دەبێت، بۆیە لێرەدا ڕابەرانی هەرێم بە وریاییەوە سەیری ئەم گۆڕانکارییانە دەکەن و هەوڵی دیپلۆماسی چالاکیان دەستپێکردووە بۆ پاراستنی بەرژەوەندی نەتەوەیی و دابینکردنی پشتیوانی نێودەوڵەتی، سەرۆک مەسعوود بارزانی لە ڕێگەی سەردانەکانی بۆ ئیتاڵیا و ڤاتیکانەوە، هەوڵیداوە پەیوەندییەکانی هەرێم لەگەڵ ئەورووپا بەهێزتر بکات و ئاگاداری جیهانی دەربارەی مەترسییەکانی ناسەقامگیری لە ئێراق بکاتەوە، لە هەمان کاتدا، سەرۆک مەسرور بارزانی بە بەشداریکردنی لە کۆبوونەوەی ئابووری جیهانی داڤۆس، دەرفەتێکی گرنگی بەدەستهێنا بۆ پێشکەشکردنی هەرێم وەک هاوپەیمانێکی باوەڕپێکراو و وەبەرهێنانێکی سەقامگیر لە ناوچەیەکی پڕ لە ئاڵۆزی، ئەم هەوڵە دیپلۆماسییانە ئاماژەیەکی ڕوونن بەوەی کە ڕابەرانی هەرێم باش تێدەگەن تێکچوونی دۆخی عێراق و بەهێزبوونی هێزە لادێی حکومەت وەک حەشد، هەڕەشەیەکی ڕاستەوخۆیە بۆ ئاسایش، سەقامگیری، و داهاتووی کوردستان، لەبەرئەوەش پێویستە هەرێم بە چالاکی خۆی لە ئاستی نێودەوڵەتیدا بسەلمێنێت و پشتیوانی سیاسی و ئابووری زیاتر دابینبکات.





































































