ئەمڕۆ ٩ ی حوزەیران یادی ٦٢ هەمین ساڵەی تاوانەکانی میلیشیاکانی حەرەس قەومیە لە کوردستان بەگشتی و لە پارێزگای سلێمانی بەتایبەتی.
لە مانگی حوزەیرانی ١٩٦٣، ڕژێمی بەعس هێرشێکی دڕندانە دەکاتە سەر کوردستان و لەم هێرشەدا هێزی میلیشیایی (حەرەس قەومی) بەکاردەهێنێت کە هێزێکی ڕاهێنراوی دەرەوەی سوپان، ئەم هێرشانەی حەرەس قەومیەکانی ئێراق لەکاتێکدا بووە کە هەردوای کودەتای بەعس لە مانگی شوپاتی ١٩٦٣ دا شۆڕشی کوردستان وەفدێك دەنێرێتە بەغداد و داواکاریەکانیانیان پێ دەگەیەنن، بەڵام ئەوان وەك عەداتی هەیشەیی ڕژێمەکانی ئێراق داواکاریەکان ڕەت دەکەنەوە و گەلی کوردستان بەشایستەی ئەو مافانە نازانن!
– حەرەس قەومی کێ بوون؟
حەرەس قەومیەکان هێزێکی میلیشیایی ڕاهێنراوبوون کە بەعسیەکان بە ئامانجی پاراستنی خۆیان وکوردەکەیان و بۆ بەهێزکردنی پێگەیان دروستیان کردن، کە ئەم هێزە لەدەرەوەی سوپادابوون و ڕاستەوخۆ پەیوەست بوون بە خودی سەرۆکی مەجلیسی قیادەی سەورەی بەعسەوە. ئاماژەکان دەڵێن ژمارەی ئەم هێزە گەیشتە نزیکەی (٣٠٠٠٠ سی هەزار) چەکدار، کە وەلائی ئەم هێزە بۆ بەعس و ئایدۆلۆژیاکەی بوو و بەس.
– کۆمەڵکوژیەکانی میلیشای حەرەس قەومی لە کوردستان:
لەلایەن بەعسەوە چەند فەرماندەیەکی حەرەس قەومی ڕاسپێردران بۆ هێرش کردن بۆ سەر کوردستان بەئامانجی کۆنترۆڵکردنی، بۆ ئەو مەبەستە لە ١٠ ی حوزەیرانی ١٩٦٣ بڕیاری (قەدەغەی هاتوچۆ-منع التجوال) لە هەموو کوردستان دەدەن، سیاسەتێك پەیڕەودەکەن کە بە(زەوی سوتماك- أرض المحروقة) ناسراوە، وە بە چەکدارەکانیان دەڵێن؛ سەری خەڵك بۆ ئێمە و ماڵ و سامانیشی بۆ ئێوە! واتا هەرچیتان گرت تاڵانی بکەن و بۆخۆتانی ببەن، (تەها یاسین ڕەمەزان) و کەسێکی تر دانرابوون بۆ سەرپەرشتی هەولێر ودەورونەری، بۆ سلێمانیش کەسێکی موخلیسی بەعس بەناوی (سدیق مستەفا ئەلنعێمی) دانرابوو بۆ هێرش و کاولکاری.
– زەعیم سدیق لە سلێمانی؛
حەرەس قەومیەکان لە ٩ی حوزەیران تاوانی گەورەیان لە سلێمانی ئەنجامدا بە سەرۆکایەتی (سدیق مستەفا ئەلنعێمی)، کە پلە سەربازیەکەی عەمید بوو و دواتر بە (زەعیم سدیق) ناسرا، ئەم هێزە میلیشیایە لە سلێمانی و هەڵەبجە و شارەزور لە ٩ی حوزەیراندا ژمارەیەکی زۆر خەڵکیان کوشت و تاڵان بڕۆیەکی بێ شوماری ماڵ و سامانی خەڵکیان کرد، مەنعە تەجەول)ی سلێمانی و شەهیدەکانی حامیەی سلێمانی لە تاوانە هەرە ناسراوەکانی ئەم میلیشیایەن لە ناوچەکەدا،
ئەم هێزە میلیشیایە لە هەولێر و دەوروبەری و لە کەرکوكیش تاوانی قێزەونیان لە دژی کورد وهاوڵاتیانی کوردستان ئەنجامدا، ئەم هێزە میلیشیایە لەکاتی پێشرەویان بەرەو بلەوبارزان. بەڵام لەوێ تێکدەشێرێن و ڕێگیان لێ دەکرێت.
– مێژوو دوونبارە دەبێتەوە؟
ئەم میلیشیا دڕندانەی حەرەس قەومی سڵ ناکەنەوە لە کوشتوبڕکردنی خەڵک و هێزە نەیارەکانی بەعس، بەتایبەتی کورد کە ئەوکات پارتی نوێنەرایەتی دەکردن و ڕێکخستنەکانی پارتیدا بوون، لەگەڵ شیوعیەکان، بەپێی هەندێ ئامار کوشتوکوشتار وتاوانەکانی ئەم هێزە لەماوەی کورتی تەمەنیدا گەیشتە نزیکەی (٦٠٠٠٠٠ شەش سەد هەزار کەس)!
بەڵام بەهێزببونی ئەم میلیشیایە و زاڵبوونی بەسەر سوپادا وادەکات مەترسیەکانی ئەم هێزە زۆر ببێت لەسەر سیستەمە سیاسیەکەی بەعس، بۆیە بەسەرپەرشتی (عەبدولسەلام عارف)لەلایەن سوپای ئێراقەوە پەلاماری ئەم میلیشیایە دەدرێت و بەتەواوی لەناودەبرێن.
ئێستا کە یادی ٦٢ ساڵەی تاوانەکانیمیلیشیای ئەرەس قەومی دەکەینەوە، ئێراق لەسایەی میلیشیای وەلائی و گروپی چەکداری زۆروزەورندەوە بەڕێوەدەبرێت و لەماوەی دەساڵی ڕابوردوودا ئەو میلیشیایانە تاوانی گەورە وقێزەونیان ئەنجامداوە و لە پارەی حکومەتیش نوێترین چەك وجبەخانەیان خراوەتە بەردەست و ڕۆڵ و پێگەی سوپای فەڕمی ئێراقیش لاواز و بێ بایەخ بووە و تەنانەت ئەم میلیشیایانە بوونەتە مەترسی لەسەر ئاسایشی هەندێ وڵاتی ناوچەکە و داردەستیشن بەدەست وڵاتی ترەوە… .
پرسیارەژە ئەوەیە؛ ئاخۆ وەك ئەوەی بەسەر حەرەس قەومیەکان هات، سوپا و دامەزراوەکانی ئێستای ئێراق دەتوانن کۆتایی بەم میلیشیایە بێنن و شکۆی شکاوی خۆیان بگێڕنەوە؟ یان نەیەتەواوی ئەوەیشی ماوە تەسلیمی ئەوانی دەکەن؟
