یەکەم شت کە لە بیرماندا دەزرنگێتەوە کاتێک بیر لە پەروەردە دەکەینەوە بەدەستهێنانی مەعریفەیە پەروەردە ئامرازێکە کە زانیاری، کارامەیی، تەکنیک، زانیاری بۆ خەڵک دابین دەکات، توانای ئەوەی هەیە ماف و ئەرکەکانی خۆی بەرامبەر بە خێزان و کۆمەڵگا و هەروەها نەتەوەبزانێت. بینین و تێروانین فراوان دەکات بۆ بینینی جیهان. تواناکانی شەڕ کردن لە دژی نادادی و توندوتیژی و گەندەڵی و زۆر توخمی خراپی دیکەی ناو کۆمەڵگا پەرەپێ دەدات.
پەروەردە زانیاریمان دەداتێ بە جیهانی دەوروبەرمان لە ئێمە گەشە دەکات بە تێڕوانینێک بۆ تەماشاکردنی ژیان گرنگترین توخمە لە پەرەسەندنی نەتەوەدا بەبێ پەروەردە، یەکێک بیرۆکەی نوێ نادۆزیەوە واتە مرۆڤ ناتوانێت جیهان پێشبکەوێت، چونکە بەبێ ئایدیا هیچ داهێنانێک بوونی نییە و بێ داهێنان هیچ پێشکەوتنێکی نەتەوەیی بوونی نییە.
گرنگی پەروەردە لە کۆمەڵگای ئێمەدا
پەروەردە لایەنی گرنگە و ڕۆڵێکی گەورە دەبینێت لە دنیای مۆدێرن و پیشەسازیدا خەڵک پێویستی بە پەروەردەیەکی باش هەیە بۆ ئەوەی بتوانێت لەم جیهانە پێشبڕکێیەدا بمێنێتەوە کۆمەڵگای مۆدێرن لەسەر بنەمای ئەو کەسانە دانراوە کە ستانداردی بەرزی ژیان و مەعریفەیان هەیە کە ڕێگە بە جێبەجێکردنی چارەسەری باشتر بۆ کێشەکانیان دەدات.
تایبەتمەندیەکانی پەروەردە
پەروەردە هەموو کەسێک بەهێز دەکات هەندێک لەو ناوچانەی کە پەروەردە یارمەتیدەدات ئەمانەن:
1- لابردنی هەژاری پەروەردە یارمەتی دەدات لە نەهێشتنی هەژاری وەک ئەوەی مرۆڤ پەروەردە بێت، دەتوانێت کارێکی باش بەدەست بهێنن و هەموو پێداویستیە بنەڕەتییەکان و پێداویستیی و پێداویستیی خێزانەکەی جێبەجێ بکات.
2- سەلامەتی و ئاسایش لە دژی تاوان ئەگەر مرۆڤ باش پەروەردە بێت ، بە ئاسانی لە کەس گێل نابێت. کەسی ڕۆشنبیر کەمتر تووشی توندوتیژی خێزانی و خراپە کۆمەڵایەتیەکانی تر دەبێت. چێژ لە پەیوەندی تەندروست لە ژیاندا وەرئەگریت واتە خەڵک کەمتر لە خۆڕا ڕائەکڕن لە فێڵکردن یان بوون بە قوربانی توندوتیژی.
3- پێشگرتن لە شەڕو تیرۆر بۆ ئەوەی ژیانێکی ئارام و پارێزراو بەڕێوەببەیت، پێویستە مرۆڤ لە بەهای پەروەردە لە ژیانی ڕۆژانەماندا تێبگات پێویستە یەکێک لە چالاکییە جۆراوجۆرەکانی خوێندندا بەشێکی کارا بێت ئەم جۆرە چالاکییە بەرهەمهێنەرانە زانیاری دابین دەکات بۆ ئەوەی ژیانێکی باشتر بژیت.
4- بازرگانی و بازرگانی پەروەردەیەکی باش بە سادەیی مانای چوونە قوتابخانە یان کۆلێژ و بەدەستهێنانی پلە نییە . بازرگانی و بازرگانی وڵاتیش بە ئاسانی گەشدەبێت ئەگەر هاوشارییەکانی باش پەروەردە بکرێن. پەروەردە یارمەتی دەدات بۆ خۆبەستنەوە و دروستکردنی متمانەیەکی گەورە لە نێوانیاندا بۆ بە ئەنجام هێنانی ئەرکە قورسەکان. لەسەر وەرگرتنی خوێندن، ستانداردی ژیانیان بەرەو باشتر دەڕوات.
5-یاسا و فەرمان پەروەردە پرۆسەی گەشەی خێرای نەتەوە کە ئەگەر پەروەردەیەکی باشتان هەبێت، دەتوانن خزمەتی باش بە وڵاتەکەتان بکەن ئایدیۆلۆژیایەکی سیاسی باش پێشدەکەویت
ڕۆڵی په روەرده له کۆمەڵگەدا
پەروەردە ئەو دامەزراوە کۆمەڵایەتیەیە کە کۆمەڵگا لە ڕێگەیەوە زانیاری یەکی گرنگ بۆ ئەندامەکانی دابین دەکات، لەوانە ڕاستییە بنەڕەتییەکان، کارامەیی کار و بەها نۆرمە کلتورییەکان.
یەکێک لە گرنگترین سوودەکانی پەروەردە ئەوەیە کە ژیانی تاکەکەسی باشتر دەکات و یارمەتی کۆمەڵگا دەدات بە شێوەیەکی ڕێک و دروست بەڕێوەی ببا. بە دابینکردنی پەروەردە دەتوانرێت هەژاری لاببرێت و هەموو کەسێک دەتوانێت هاوکاری خۆی بۆ پێشخستنی وڵات دابین بکات.
پەروەردە یارمەتی دەدات لە دروستکردنی کۆمەڵگەیێکی باشتر
ڕۆشنبیر زیاتر لە چاو کەسێکی نەخوێنەوار دا زیاتر بەهای ئەخلاقی باشتر پەرە پێدەدات. نەبوونی خوێندن کێشە دروست دەکات وەک خورافە و توندوتیژی خێزانی و خراپی تەندروستی و خراپی ئاستی ژیان. پەروەردە دەرفەتی یەکسان بۆ هەردوو ژن و پیاو و ڕۆشنبیر دەهیێت و دەتوانێت کۆمەڵگای باشتر دروست بکات. بەبێ پەروەردەیەکی باش، ناکرێت کۆمەڵگای باشتر پێک بێت.
پەروەردە هانی داهێنان و داهێنان دەدات
پەروەردە واتە نوێگەری و داهێنان تەنیا کاتێک ڕوو دەدات کە خەڵک ئەوەندە لێزان بن کە بزانن چۆن بە تەکنەلۆژیای جیاواز کار بکەن. ڕۆشنبیران هەمیشە بە یارمەتی تەکنیکی باشتر چارەسەرێک بۆ کێشەکانیان دەدۆزێتەوە.
ئەم جیهانە بکەن بە شوێنێکی باشتر بۆ ژیان تێیدا
بەبێ ڕۆشنبیر ئەم جیهانە ناتوانێت ببێتە شوێنێکی باشتر. بۆیە پێویستە پەروەردەی دروست ئەم جیهانە بکات بە شوێنێکی باشتر بۆیە دەتوانین بگەینە ئەو ئەنجامەی کە بۆ پەرەسەندنی وڵاتێک پێویستی بە پەروەردە هەیە.
