چەکێکی کاریگەر لەبەرامبەر کۆرۆنادا

محەمەد چیا
نوسەر
هەریەکێک لەئێمە رەنگە لەبوارێکدا ئەزموونێکی تاکەکەسی هەبێت و بەشێک بێت لەژیانی‌ بچووک و سنوداری‌ خۆی‌، بەڵام کاتێک هەست بکەین بەهۆی‌ رەوش یان بارودۆخیکەوە کە دێتە ئاراوە، وا پێویست دەکات ئەو ئەزموونە کەسییە لەگەڵ کەسانی‌ دەوروبەرمان و هاونیشتمانیاندا بەش بکەین، ئەوەش لەسۆنگەی‌ هەستکردن بە بەرپرسیارێتی‌ و نیازی‌ باشی‌ و سودگەیاندن بە کەسانی‌ نزیک و هاوڕێ و دۆستان و هاونیشتمانیانمان.

ئێستا کە لەجیهاندا پەتاو ڤایرۆسێکی زۆر کوشندە بڵاوبۆتەوەو گەورەترین وڵاتانی‌ زلهێزی‌ خاوەن زانست و تەکنەلۆژیای‌ بەگیرهێناوە، رەنگە لە ئایندەیەکی‌ نزیکدا چارەسەری‌ ئەم ڤایرۆسە بدۆزرێتەوە، بەڵام ئەوەی‌ گرنگە لەئێستادا وەک کەرەنتوو رۆحی سەدان کەس دەدورێتەوە، ئەم ڤایرۆسە ئەگەری‌ هەیە هەموو کەسێک تووش بکات و هیچ کەسێک هەڵاوێردە نابێت لێی، بەڵام ئەگەر بکرێت تا ئەوپەڕی‌ ڕادە خۆپارێزی‌ لێ بکرێت و تەرکی تێکەڵاوی بکرێت، ئیدی‌ پێویست بەترس و دڵەڕاوکێی زۆر ناکات، ئەویش لەبەرئەوەی‌ هەر جۆرە ترس و دڵەڕاوکێیەک وا دەکات مرۆڤ ناڕاستەوخۆ یان بەشێوەیەکی‌ خودکارانە ئەو ئیحایە بدات بەخۆی‌ کە تووشی‌ ئەم ڤایرۆسە دەبێت، ئەمەش دەبێتە هۆی‌ ئەوەی‌ جەستەی‌ مرۆڤ تووشی‌ جۆرێک لەگرژبوون و هاتنەوەیەک بێت، بەتایبەتی‌ لە کۆئەندامی‌ هەناسەیدا، بەمەش هەناسەی‌ کەسەکە کورت و ناڕێک و ناهارمۆنی دەبێت، ئەمەش وا دەکات لەکاتی‌ هەناسەداندا کەمترین رێژەی‌ ئۆکسجین وەربگرێت و بچێتە ناو خوێنیەوە، ئەمەش دەبێتە هۆی‌ پاک نەبوونەوەی‌ خوێن و زیادبوونی‌ ڕێژەی‌ گازە کوشندەکان لە لەشداو لاوازبوونی‌ بەرگری‌ لەش و ئامادەباش بوونی‌ بۆ وەرگرتنی‌ هەر پەتاو نەخۆشیەک بەئاسانترین شێوە.

بۆ رێگرتن لەم حاڵەتە بەندە داواکارییەک لە هاوڵاتیانی‌ بەرێز دەکەم، هاوکات ئەزموونێکی خۆیشم لەگەڵتان بەش دەکەم بەهیوای‌ ئەوەی‌ لەم دۆخ و رەوشە نالەبارەدا سودی لێ ببینن و لەش ساغ بن.

داواکارییەکەم ئەوەیە کەمترین بەدواداچوون بکەن بۆ هەواڵەکانی‌ بڵاوبوونەوەو تەشەنەسەندنی‌ ئەم پەتایەو، ئەوەی‌ بزانرێت چەند کەس تووش بووەو چەند کەس مردووە، چونکە وەک وتم ئەمە دەبێتە هۆی‌ دروستبوونی‌ حاڵەتی‌ ترس و دڵەڕاوکێی‌ زۆرو هەستکردن بەدڵتەنگی‌ و پاشان سنگ تووندبوون و هەناسەی‌ پچڕپچڕو کەمی‌ هەڵمژینی‌ ئۆکسجین و لاوازبوونی‌ بەرگری‌ و ژەهراوی بوونی‌ خوێن بە گازە کوشندەکان.

هەرچی سەبارەت بە ئەزمونەکەی‌ خۆشمە، سەرەتا دەبێت ئیزن لە پزیشکانی‌ بەڕێز بخوازم  کە رەنگە ئەمە بابەتی‌ پسپۆڕی‌ ئەوان بێت، بەڵام ئەوەی‌ من لێرەدا باسی دەکەم زانستێکی پزیشکی ئەزمونکراو نیە، بەڵکو بەجۆرێک لە جۆرەکان پەیوندی بەچارەسەرو سستمی‌ مایکرۆبیتیکەوە هەیە کە ڕیشەیەکی‌ ژاپۆنی هەیەو کەسانی‌ وەک (میتچیۆ کوشی) پەرەیان پێداوە سەرەتا لە ژاپۆن و پاشانیش لە ئەمریکاو ئەوروپادا، هەروەها پەیوەندیش هەیە بە جۆرێک لەو سستمی‌ هەناسەدانی‌ قوڵ و خێرایەی‌ کە (ئۆشۆ) لە تانترادا سەبارەت بە ڕوناکبوونەوە باسی لێوە دەکات.

رەنگە کەسێک ئێستا ئەو پرسیارەی‌ بۆ دروست بووبێت ئایا چ پەیوەندییەک هەیە لەنێوان ڤایرۆسی‌ کۆرۆناو ئەوەی‌ من باسی لێوەدەکەم، بۆیە ڕاستەوخۆو بێ هیچ درێژکردنەوەیەک دەچمە ناو بابەتەکەوەو ئەوە باس دەکەم کە لەئێستادا بەنسبەت هاوڵاتیان و هاونیشتمانیانەوە گرنگە کە بریتیە لە شێوازێکی‌ مسۆگەرو کاریگەر بۆ ڕووبوونەوەی‌ ئەم ڤایرۆسە کە لەئێستادا هیچ چارەسەرێکی نیە.

وەک دەزانین ئەم ڤایرۆسە دەچێتە لەشی‌ هەرکەسێکەوە بەرکەوتنی‌ هەبووبێت لەگەڵ کەسێکی هەڵگری‌ ڤایرۆسەکە یان ڕاستەوخۆ بەهۆی‌ شتێکەوە ڤایرۆسەکەی‌ بۆ گوازرابێتەوە، بۆیە هیچ کەسێک نیە بڵێت من بەدەرم لە تووش بوون بەم نەخۆشیە، بەڵام ئەوەی‌ گرنگە چی بکەین بۆ ئەوەی‌ بەرگری‌ لەشمان هێندە بەرز بکەینەوە کە تەنانەت ئەگەر خوانەخواستە تووشی‌ ڤایرۆسەکەش بووین بتوانین بەسوکترین شێوە تێیپەڕێنین.

مرۆڤ بەشێوەیەکی‌ ئاسایی  کاتێک هەناسە دەدات تەنها چارەکێک یان سێ یەکی‌ سیەکانی‌ بەکاردەهێنێت بۆ وەرگرتنی‌ ئۆکسجین، ئەمەش دەکاتە نزیکەی‌ رێژەی‌ ناردنی‌ نیو لیتر ئۆکسجین لەهەر هەناسە وەرگرتنێکدا، ئەمەش رێژەیەکی‌ کەمی‌ ئۆکسجین بۆ لەش دابین دەکات، وا دەکات رێژەی‌ ئۆکسجین لە لەشماندا کەم بێت و کەمتر خوێنمان پاک بێتەوەو دواجاریش گازە کوشندەکانی‌ وەک دووەم ئۆکسیدی‌ کاربۆن بەرێژەیەکی‌ کەمتر بکەینە دەرەوە، ئەمەش وا دەکات بەهۆی‌ مانەوەی‌ ئەو رێژە زۆرەی‌ ئەو گازانە لە لەشدا خوێنمان کەمتر پاڵفتەو پوخت بێت و هاوکاتیش بەرگری‌ لەشمان دادەبەزێت و ئەگەری‌ تووش بوونمان بەهەر نەخۆشیەک لەناویشدا ئەم ڤایرۆسەی‌ کە بەردەرکی پێگرتووین زیاتر بێت.

بۆ چارەسەری‌ ئەم حاڵەتەش شارەزایانی‌ بواری‌ سستمی‌ مایکرۆبۆتیک و هەروەها مامۆستایانی‌ یۆگا (گوروەکان) سەرەتا پیشنیاری‌ خواردنی‌ ئەو خۆراکانە دەکەن زیاتر ڕوەکین و کەمتر ئاژەڵین، کەسێکیش بیەوێت لەبارەی‌ ئەم خۆراکانەوە شارەزایی پەیدا بکات دەتوانێت لەرێگەی‌ ئینتەرنێتەوە سێرچ بۆ سستمی‌ خۆراکی مایکرۆبوتیکی‌ بکات کە زانیاری‌ زۆری‌ لەبارەوە دەست دەکەوێت، هەروەها ئەو جۆرە خۆراکانەش کە مامۆستایانی‌ یۆگا پێشنیار دەکەن و تەندروستن بۆ لەش و باڵانس لەنێوان هەردوو ووزەی‌ (یانگ و یین) دا ڕادەگرن.

هاوکات لەڕێگەی‌ سستمێکی‌ هەناسەدانی‌ رێکخراو و قوڵ و کامڵەوە دەتوانین برێکی‌ تەواو پێویست ئۆکسجین بۆ لەشمان دابین بکەین و بەرگری لەشمان بەهێز بکەین و بەدووربین لەهەر جۆرە نەخۆشیەک، وە من بۆ خۆم ماوەی‌ زیاتر لەپێنج ساڵە ئەزموونی‌ ئەم جۆرە لەسستمی‌ هەناسەدانی‌ قوڵ یان کامڵە دەکەم و زۆر بەدەگمەن تووشی‌ هەر جۆرە پەتایەک بووم، تەنات  بەدرێژایی ساڵ بۆ یەکجاریش تووشی‌ هیچ پەتاو ئەنفلۆنزایەک نەبووم، هەر ئەمەش هۆکار بوو بۆ ئەوەی‌ ئەم ئەزمونە کەسیەی‌ خۆم لەگەڵ ئێوە بەڕێزدا بەش بکەم.

بنچینەی‌ کارەکەش ئەوەیە چۆن بتوانین لەرێگەی‌ گۆڕینی‌ سستمی‌ هەناسەدانمانەوە لەو شێوە ئاساییەی‌ کە باسمانکرد لەسەرەوە کە لەهەر جارێکی‌ هەناسەداندا کە ئێمە تەنها چارەکێک یان سێ یەکی‌ سیەکانمان بەکاردەهێنین و نزیکەی‌ نیو لیتر ئۆکسجین بۆ لەشمان دابین دەکەین، بتوانین هەر جارێکی‌ هەناسەدان هەموو سیەکانمان بەکاربهێنین و بەمەش لەبری‌ نیو لیتر ئۆکسجین نزیکەی‌ لیترو نیوێک ئۆکسجین بۆ لەشمان دابین بکەین و لەکاتی‌ هەناسەدانەوەشدا هەمان رێژە  لە گازەکان لە لەشمان بکەینە دەرەوە.

شێوازی‌ پراکتیکی گۆڕینی‌ سستمی‌ هەناسەمان لە نیو هەناسەوە بۆ هەناسەی‌ کامڵ
سەرەتا وەک قۆناغی‌ دەستپێک رۆژانە سێجار ئەم سستمە پراکتیک بکە تا وردە وردە لەماوەیەکی‌ کەمدا سیەکانت دەکرێنەوەو لەخۆوەو خۆ ئاگایانە دەچیتە سەر سستمە نوێیەکەو سیەکانت فراوان دەبن و هەناسەکانت قوڵ و گوشاد دەبن، بەڵام سەرەتا پێویستە وەک ووتم رۆژانە سێجار مومارەسەی‌ ئەم سستمە بکەی‌، بەڵام دەبێت لەکاتێکدا بێت گەدەت پڕ لەخۆراک نەبێت (هەڵەبەتە کەسانی‌ یۆگی یان مایکۆبیوتیکی‌ هیچ کات گەدەیان پڕ نیە لەخۆراک)، لەو شێوەیەی‌ لە وێنەکەدا ڕونکراوەتەوە دابنیشە دەستەکانت بەشێوەیەکی‌ ئاسودە لەسەر ڕانەکانت دابنێ و با پشتت بەشێوەیەکی‌ ڕێک وەستابێت و هیچ جۆرە کەوانەییەک لە پشتدا نەبێت و دەست پێ بکە:

أ‌)هەناسەیەکی‌ قوڵ هەڵمبژە بەشێوەیەک یەکەمجار بەشی خوارەوەی‌ سیەکانت پڕ ببن لەهەوا پاشان بەشی‌ ناوەڕاستی‌ سیەکانت و دواتریش بەشی سەرەوەی‌ سیەکانت، هەتا هەست دەکەیت سیەکانت پڕپڕن لەهەوا.

ب‌)بۆ ماوەی‌ چەند چرکەیەک کە ناڕەحەتت نەکات هەواکە لە سیەکانتدا ڕابگرە.

ج) پاشان دەست بکە بە کردنە دەرەوەی‌ هەوای‌ سیەکانت واتە هەناسەدانەوە، سەرەتا بەشی‌ سەرەوەی‌ سیەکانت بەتاڵ بکەو دواتر بەشی‌ ناوەڕاستی‌ سیەکانت و دواتریش بەشی خوارەوەی‌ سیەکان تا هەست دەکەیت سیەکانت بەتەواوی‌ بەتاڵ بوونەتەوە، ئینجا جارێکی‌ تر دەست پێ بکەرەوە.

رۆژانە وەک قۆناغی‌ سەرەتایی‌ سێ جار و هەر جارەی‌ پێنج خولەک ئەمە بەشێوەیەکی‌ رێکوپێک بێ زیادەڕۆیکردن وەک ئەوەی‌ بۆم ڕونکردویتەتەوە ئەنجامی‌ بدە، بەمەش یەکەم هەنگاو دەنێیت بۆ چوونە ناو سستمی‌ کامڵی‌ هەناسەدان و پاش مومارەسەکردنی‌ و چوونە پێشەوە بۆ قۆناغەکانی‌ تر تۆ دەبیتە کەسێکی‌ لەش ساغتر و بەرگری‌ لەشت بەهێزتر دەبێت و دڵخۆش تریش دەبیت بەهۆی‌ ئەوەی‌ برێکی‌ زۆرتر ئۆکسجین دەچێت بۆ مێشک و بەدور دەبیت لە نەخۆشیەکان.

بەڕێزان لەبری‌ گوێگرتن لە هەواڵە ناخۆشەکانی‌ کۆرۆنا وەرن با لەرێگەی‌ سستمی‌ هەناسەدانی‌ کامڵەوە بەرگری‌ لەشمان بەهێز بکەین و دوربین لە نەخۆشی‌ و دڵخۆش و ئاسودەبین.

گوروەکانی‌ یۆگا لەرێگەی‌ ئەم سستمی‌ هەناسەدانەوەو چەندین تەکنیکی ترو ئەزمونکردنی‌ حاڵەتەکانەوە کە لێرەدا بواری‌ باسککردنی‌ نیە بە روناکبوونەوە (اشراق) دەگەن. 

بەهیوای‌ لەش ساغی‌ و دڵخۆشی‌ و ڕوناکبوونەوە بۆ هەمووان.

ئەم وتارە دەربڕ لە ڕای نوسەر دەکات

PM:11:35:13/03/2020



ئه‌م بابه‌ته 618 جار خوێنراوه‌ته‌وه‌‌

وتارەکانی تری نوسەر