30 ساڵ و، ساڵەكەی مەسرور

كورد مادەم خۆی دەوڵەتی نەبووە، هەمیشە لەلایەن دەوڵەتەكانەوە چەوسێندراوەتەوە، تێگەیشتنێك لەنێو نەستیدا چەسپیوە كە دژی هەرچی شتێك بێت كە لەلایەنی دەوڵەتەوە بێت، تەنانەت دژی بینای قوتابخانەش بێت مادەم دەوڵەت دروستی كردووە! لە ڕاپەڕینەكەی 1991 بینیمان، چۆن بینای قوتابخانەكان تاڵان و وێران كران، كتێبەكان سوتێنران بەبیانوی زیاندان لەحكومەت!. ئیستاش هەمان فەرهەنگ درێژەی هەیە و، خەڵكی بۆ زیاندان لەحكومەت گڵۆپی زیاتر بەكاردێنێت، یان وێستگەی پاس دەشكێنێت!. تەنانەت هونەرمەندی بەناوبانگ هەیە، دەڵێت: بۆ ئەوەی حكومەت بەچۆكدا بێت، پێویستە كارەبا بەفیڕۆ بدەین!.
PM:12:06:28/10/2020
دۆسیە: دەوڵەت سازی
تەمەنی حوكمڕانی كورد لەهەرێمی كوردستاندا، سیی ساڵی ڕەبەقە، بەڵام پێش ئەو 30 ساڵە، بەدرێژكراوەیی لەدوای ڕووخانی ئیمپراتۆریەتی مادەوە، بۆشاییەكی مێژویی 2700 ساڵ هەیە، كە كورد تیایدا ژێردەستە بووە، داگیركەرانی كوردستان ڕێگەیان نەداوە كورد فێری بەڕێوەبردن و هونەرەكانی ئیدارە و سیاسەت ببێت.

مه‌شخه‌ڵ كه‌وڵۆسی
سه‌رۆكی ناوه‌ندی چاوی كورد بۆ په‌ره‌پێدانی سیاسی


پێشدەستی

ژینگە و فەرهەنگی كۆمەڵایەتی و، سەقافەتی ئینتیما بۆ دەوڵەت، لەم بەشەی كوردستانی ژێر چنگاڵی عەرەبی عێراقی، بەبەرنامە سفركراوەتەوە. هیچ دەرچەیەك نیە بۆ ئەوەی لەماوەی نزیكی داهاتوودا بتوانین ئەو فەرهەنگە دەستكاری بكەین.

 

جارێك لەشارێكی كوردستانی ڕۆژهەڵات، بەبرادەرێكم گوت: ئەو گەڕەكەتان زۆر جوان ڕازێنراوەتەوە، بەڕاستی شارەوانییەكەتان سەلیقەی جوانە.. گوتی: ئەوە خەڵكی گەڕەك خۆمان كردوومانە، نەك شارەوانی! ئینجا گوتی: دەی خۆمان لەم گەڕەكە دەژین خۆ ئاغای خامنەیی تێدا ناژی، ئیتر بۆ چاوەڕوان بكەین دەوڵەت بۆمان دروست بكات، ئەی نابێ خزمەتی خۆمان و مناڵەكانمان بكەین؟.

لێرەدا بەراوردەكە ڕامان دەچڵەكێنێت. لەكوردستانی ڕۆژهەڵات، فەرهەنگی مەدەنی پەرەی پێدراوە، هیچ گوند و ئاوەدانییەك بەشۆڤڵ و چاڵكەن وێران نەكراوە. بەڵام عەرەبی عێراقی كەم چاوگ و كانی هەیە بە "تی.ئێن.تی" كوێری نەكردبێتەوە، بۆیە هاوڵاتی كورد لەباشور ڕقی لەهەموو شتێكی دەوڵەتە و ئامادەنییە بە هیچ شێوەیەك و لەبچوكترین جومگەدا هاوكاریی دەوڵەت بكات، بەڵكو وەكو هونەرمەندەكە دەڵێت: دەبێ گڵۆپی زیادە بەكاربهێنین بۆ ئەوەی حكومەت فریای بەرهەمهێنان نەكەوێت!.

جارێكیان بەڕێزێك كە ئەو كاتە سەرۆكوەزیرانی كوردستان بوو، گوتی: چەندین جار كەسایەتی سیاسی و كۆمەڵایەتی سەردانم ئەكەن، سكاڵای زۆر و گلەیی لە گەندەڵی و واسیتە و بەرتیل دەكەن، كەچی كە هەڵدەستێت بڕوات، لیستێك ناوی كەسوكار و خزم و ئەحبابی خۆی پێیەو داوا ئەكات بۆی دامەزرێنم!.

ئینجا وەرە سەیری ئەو پارادۆكسە فەرهەنگییە بكە

 

فەرهەنگە كۆمەڵایەتییەكەمان، بەبەرنامەیەكی ورد لەلایەن داگیركەرانی كوردستانەوە تێكدرا. ئێمە خۆمان شایەتی حاڵەتێكی بەرفراوان بووین، لە پێش ڕاپەڕین دیاردەی بەكرێ گرتنی جاش بەناوی "فورسان و فەوجی خەفیفە" لەترۆپكدا بوو، ئەگەرچی ئەوە نیشانەی داڕوخانی ئینتیمای كورد بوو، كەچی لەناو ئەو دیاردە پیسەشدا، دیاردەیەكی پیستر هەبوو كە بەهەزاران هەزار لەو جاشە خەفیفانەی گرتبووەوە، ئەوانە بەنیوەی موچەكەیان ڕازی دەبوون و دەوامیان نەدەكرد و نیوەی موچەكەیان ئەدا بە بەرپرسەكان" ناویان نرابوو جاشی مێچكە" هەموو ئەوانەی لەو سەردەمەدا ژیاون، زۆر باش ئەو دیاردەیە دەزانن!.

نكولی كردن هەڵناگرێت، چونكە سەرتاپای كوردستانی گرتبووەوە، ئەوەی ئێستا مایەی نیگەرانییە، دیاردەكە درێژەی هەیە و لەڕیزەكانی هێزە چەكدارەكانی ئیستای كوردستانیش دەبینێرێت و ناوەكەی گۆڕاوە بۆ " پەپولە ".

لەزۆر جێگە هەیە و بەسەدان و هەزاران كەسی سەربە هێزە چەكدارە جۆراو جۆرەكان دەوام ناكەن و بۆخۆیان پەپولەی بێگوناهن. بەڵام ئەگەر حكومەتی پێشوی عێراق بە بەرنامە ئەوەی دەكرد، ئیستا چۆن ئەو دیاردەیە درێژەی هەیە؟.

ئەوە لەدیوە كۆمەڵایەتییەكەی كەبەهیچ شێوەیەك هاندەر نیە بۆ ئەوەی حوكمی ڕەشید دروست بكرێت. لەدیوە سیاسیەكەشدا، هەموو حیزبەكان بەبێ جیاوازی و بە ڕێژەی جۆراوجۆر، بەشدار لەدروستكردنی ئەم لیتاوەی كە ئیستا كورد و حكومەتەكەی تێكەوتووە.

سیی ساڵە هەریەك لەبەرپرس و حیزبەكان، وەكو ئەختەبووت لوتیان ژەندۆتە ناو ئەم هەرێمە و سەرخان و ژێرخان وێران دەكەن، چاكم لەبیرە لەهەڵمەتی هەڵبژاردنی پەرلەمانی كوردستان لە 1992، خەڵكی بە تەرێزەوە دەیانگوت: ئەگەر ئەتەوێ ئاخچەم بگاتە ئەو ملە، دەنگ بدە بە دكتۆر خولە!.. ئەوە كاتێ بوو هێشتا كەمتر لە ساڵێك بەسەر دەستەڵاتی كوردیدا تێپەڕیبوو!.

مەبەست لەئاودێوكردنی كەلوپەلی فەرمانگەكان بوو بەرەو ئێران. تەنانەت "ئاودیوكردن" وشەیەك بوو لەو سەرەتایەوە بەهۆی تاڵانكردنی فەرمانگەكانەوە هاتە ناو زمانی كوردی، چونكە تەنانەت تەلی ستونەكانی كارەباش دەبرایە ئێران!.

لەدوای پرۆسەی ئازادی عێراق، هەرێمی كوردستان و عێراق بازێكی گەورەیاندا، لەڕووی ئابوری و سیاسییەوە، درگاكان كرانەوە، بەسەدان ملیار دۆلار هاتە عێراقەوەو پشكی هەرێمی كوردستانیش گەشتە نزیكەی 13 ملیار دۆلار لەساڵێكدا.

ئیدی ئەو گەندەڵییەی كە چەندین ساڵ بوو لەبەرگێكی سادە و ڕێژەیەكی كەمتر دەبینرا، قەبارەكەی گەورەتر، شێوازەكەی تۆكمەتر، دیاردەكەی بەبەرنامە و، جێبەجێكەرانی لەشێوەی مافیای توندوتۆڵ و ئومەرای جەنگ دەركەوتن، گەشتە ڕادەی پەیداكردنی هەژمونی سیاسی لەسەر بنەمای پارەو سامانی گەندەڵی.

پرۆسەی ئازادی عێراق چەند كێشەیەكی بونیەوی قووڵتركردەوە لەبری ئەوەی چارەیان بكات:

1-بەهۆی لێنەزانینی كورد، یان بەئامانجی حیزبی، بەهەزاران هەزار خەڵك دامەزرێنران بەبێ ئەوەی فەرمانگەكان پێویستیان پێی هەبێت.

ئەوەش ئەگەرچی لەسەرەتاوە هەستی پێنەكرا، بەڵام بوو بەهۆی نەزیفی دارایی.

2-ڕەنگدانەوەی ئەم نەخۆشینە ترسناكە لەناو پرۆسەی سیاسی بەجۆرێك بوو، دەبینین دەیان پارادۆكسی سەیری دروستكردووە، بەڵام چۆن؟.

سەرنج بدە، لەبنەڕەتدا كوردستان كێشەی ئەوەی هەبوو كە خەڵكێكی زۆر دامەزراون و خەزێنە توانای دابینكردنی موچەی ئەو لێشاوە فەرمانبەرەی نیە، ئەوەش تاوانی حیزبەكانی دەستەڵاتە كە بەبارێكدا كە جێبەجێیان كردووە، بەڵام ئۆپۆزسیۆن لەهەڕەتی گوتاری گۆڕاندا، گرنگترین ڕەخنەی لەحكومەت ئەوەبوو كە "خەڵك دانامەزرێنێت".

 دەپرسم 

 


لەڕووی جەوهەرییەوە چ جیاوازییەك هەیە لەنێوان ئەوەی دەستەڵات كردی و ئەوەی گۆڕان و بەدوای ئەویشدا حیزبە وردەكانی بەناو ئۆپۆزسیۆن كردیان؟ هەردوو لایان تاكە پرۆژەیان دامەزراندن بوو! لەكاتێكدا دامەزراندن لەگەڵ بچوكترین پڕنسیپی گەشەپێدانی بەردەوام یەكناگرێتەوە.

ئەم نمونەیە یەك ڕاستی دەسەلمێنێت، ئەویش ئەوەیە: مەعریفەی بەڕێوەبردن و دەستەڵاتداری لای كورد زۆر بچوك و سنوردارە، نەحیزبەكانی دەستەڵات و نەئەوانەی ناوی خۆیان نابوو ئۆپۆزسیۆن، بیرۆكە و پرۆژەی جیاوازیان لانەبوو، ئیستاش لایان نیە!.

كاتێ سەیری دۆخەكە دەكەین، قەیرانی ئەقڵی و فەرهەنگی قووڵ دەبینین، تەنها لەجومگەی دامەزراندندا، ئەگەر حیزبەكانی دەستەڵات كەتنی سەدەیان كردووە بەوەی لێشاوێك خەڵكیان دامەزراندووە، لەولاوە حیزبەكانی ئۆپۆزسیۆنیش، لەبری چارەسەركردنی ئەو ئاسەوارە نێگەتیڤە ئیداری و داراییانەی كە دامەزراندنی بەلێشاوی دروستی كردوون، هاتن داوای دامەزراندنی زیاتریان دەكرد و دەكەن!. ئیدی بەو جۆرە دەسوڕێینەوە لەناو بازنەی بۆشدا.

لەڕاستیدا فەرهەنگی بەخشینەوەی پارە لەداهاتی گشتی، تەنها موڵكی حیزبەكانی دەستەڵات نیە، چونكە حیزبەكانی "بەناو ئۆپۆزسیۆن" لەبری كاڵ كردنەوەی ئەو فەرهەنگە، بەبەرنامە كاریان كردووە بۆ نەك تۆخكردنەوەی بەفیڕۆدانەكە، بەڵكو زیاتریش ڕۆشتوون، تەنها بەدامەزراندنەوە نەوەستاون بەڵكو كاریان كردووە بۆ بەخشینەوەی پارە بەناوی خانەنشینیەوە.

لێرەدا ئەوەی جێگەی سەرنجە، لەهەموو جیهاندا "خانەنشینی" بۆ ئەو كەسانەیە كە لە كەرتی تایبەت خزمەت دەكەن، دوای تەواوكردنی ماوەی یاسایی، یان بەهۆكارێكی یاسایی خانەنشین دەكرێن و لەبودجەی گشتی بژێوییان دابین دەكرێت، بەڵام لەكوردستان ئەم تێگەیشتنە بۆ چەمكی خانەنشینیش تێكدرا.

بزوتنەوەی گۆڕان لە بەرنامەی هەڵبژاردنی 2018دا، كارەساتی خوڵقاندووە، ئەو حیزبە لەبەرنامەی لیستەكەیدا، لەبەشی "سامانی مرۆیی و دادی كۆمەڵایەتی" و لەخاڵی "6" دا بەدەق دەنوسێت: " هەوڵدان بۆ پێدانی خانەنشینی بەهەمو هاوڵاتیەکی کوردستان، ئەوەش بە بڕینەوەی موچەیەک کە لەگەڵ باری ژیان و گوزەرانیدا بگونجێت، کاتێک گەیشتە تەمەنی خانەنشینی".. هەروەها لەهەمان كارنامەداو لەبەشی "هاوکاریکردنی کرێکار و کارگوزار وکاسبکار و فرۆشیاران" دا دووبارە جەخت لەخانەنشینكردنی خەڵكێكی زۆر كراوەتەوە، بەوەی لەخاڵی یەكەمدا دەڵێت: 1. دابینکردنی موچەی خانەنشینی بۆ کرێکاران، جوتیاران و بەرهەمێنەرانی ناو ماڵ و کەرتی تایبەت(1)

لێرەدا چەند تێبینییەك بە گرنگ دەزانم

 

1-ئەو بەرنامەیە ئەگەر بەرنامەی ساڵی 2009 بوایە، كە هێشتا قەیرانی دارایی نەبوو، بزوتنەوەی گۆڕانیش تاقی نەكرابوەوە، تاڕادەیەك پاساوی هەبوو، بەڵام لەكاتێكدا لە 2014ەوە حكومەت بەهۆی زۆری ژمارەی موچەخۆرانەوە ناتوانێت موچە دابین بكات، چوار ساڵ دوای دەستپێكردنی ئەو قەیرانە، نوسینی ئەو خاڵە چ پاساوێكی هەیە، جگە لەتۆخكردنەوەی فەرهەنگی هەڵڕشتنی پارە چی ترە؟.

2-لەكاتێكدا كە قەیرانێكی تاقەت پڕوكێنی دارایی هەبووە و لەكاتی نوسینەوەی ئەو كارنامەیەدا تەمەنی قەیرانەكە 4 ساڵ بووە، بەبێ ئەوەی باری دارایی و بەرهەم لەكوردستان هیچ گۆڕانكارییەكی بەسەردا هاتبێت، چۆنە ئەو خاڵە جێی كراوەتەوە؟.

هاوكات حیزبی "كۆمەڵی ئیسلامی كوردستان"یش كە بانگەشەی بەجۆرێكی تر بانگەشەی بەخشینەوەی پارە لەداهاتی گشتی دەكات. ئەو حیزبەش لەبەرنامەی لیستەكەیدا بۆ هەڵبژاردنی پەرلەمانی كوردستان 2018، ئاماژەی سەیری تێدایە بۆ بە فەرهەنگ كردنی بەخشینەوەی پارە.

لەبارەی "ئابوری و خۆشگوزەرانیی"ەوە لەخاڵی 8 بەدەق دەنوسێت: " دەستپێكردنەوەی پێشینەكانی خانووبەرە و هاوسەرگیری و قەرزی بچوك، بەبێ هیچ "سود" ێك "الربا" و ڕێكخستنی بەشێوەیەك لەگەڵ پێویستی هاوڵاتیاندا بگونجێت.

هەروەها لەبەشی "شەفافیەت و دادگەری" و لەخاڵی 7 دا بەدەق دەنوسێت: " سەرجەم ئەو بڕیارو ڕێنماییانەی ئەنجومەنی وەزیران تایبەت بەزیادكردنی باج و ڕسومات و پێبژاردن كەبەنایاسایی دەرچوون هەڵبوەشێنرێنەوە...هتد".(2) 

ئێمە قسە لەسەر ئەوە ناكەین كە كامە سیستەمی بانكی هەیە بەبێ "سود" كاربكات؟ ئایا مرۆڤایەتی ئەو مۆدیلە بانكەی داهێناوە؟ ئایا ئەو كەسانەی ئەو بەرنامەیان بۆ كۆمەڵ داناوە، هیچ شارەزاییەكیان لەسیستەمە بانكییەكاندا هەبووە یان نا؟ چونكە بەڕاستی ئەوە خەیاڵێكی فەنتازییە نەك هەڵقوڵاوی مۆدیلێكی كاری بانكی!.


بەڵام ئەوەی لەخاڵی 7 سەرنجڕادەكێشێت، ئەوەیە ئەو بەرنامەیە بەدیلی ئەوەمان پێنادات كە ئەگەر باج هەڵوەشێتەوە" كەئەوە پێچەوانەی فەلسەفەی حوكمی هاوچەرخە لەدنیادا" ئایا ئەلتەرناتیڤ چیە؟ چۆن لەلایەكەوە باسی ئەوە دەكات كە داهات فرەچەشن بێت، لەلایەكی تریشەوە داوای هەڵوەشاندنەوەی باج و ڕسومات دەكات كە مەبەست لە دانانی باج فەراهەمكردنی داهاتە بۆ خەزێنەی گشتی!.

لەگەڵ ئەوەشدا چەندین خاڵی دیكە لەكارنامەی حیزبەكانی تریشدا هەیە، كە تێدەگەین لەجەوهەردا كاركردنە بۆ هەمان فەرهەنگ و نەتوانراوە بە ئەندازەی تاڵە مویەكیش لەو فەرهەنگە دەربچن.

ئەو حیزبانەی كە دەستەڵاتیان هەبووە، ڕاستەوخۆ بەكردەوە كاریان بۆ بەفیڕۆدان كردووە، ئەوانەیشیان كە هەوڵیان بۆ گەشتنە دەستەڵات داوە، كاریان لەسەر هەمان ژێ كردووە تاكو جەماوەر لەخۆیان رازی بكەن و، بگەنە دەستەڵات! ئینجا لەوێوە بەفیڕۆدانەكە بكەنە كردەوە!.

30 ساڵە ئەم كەلتورە لەناو كۆمەڵگە و حوكمی كوردیدا لەكاردایە، كۆمەڵگە و حیزبەكان یەك ئەوی دی تەغزیە دەكات لەم ڕووەوە، یەك پاساو بەوی تر دەدات بۆ بەردەوام بوون.

حیزبەكانی بەناو ئۆپۆزسیۆن بۆ ئەوەی دەنگ و ڕەزامەندی و متمانەی خەڵك بەدەست بهێنن، پێویستە بەڵێنی پارەی مفت بدەن. حیزبەكان لەو باكگراوندە تێگەیشتوون. هەروەها حیزبەكانی دەستەڵاتیش بۆ ئەوەی بمێننەوە، دەبێ پارەی مفت هەڵبڕێژن.

دەستەڵاتی كوردی و لەحزەی حەقیقەت

 

دەستەڵاتی كوردی لەناو ئەم فەرهەنگ و زەمینە كۆمەڵایەتییەوە، هات.. لەماوەی تەمەنی خۆیدا ڕۆڵێكی گەورەو كاریگەری هەبوو لەبرەودان بە كەلتوری هەڵڕشتن و بەفیڕۆدانی پارە. ئەوەش ئۆپشنێكی ئاسان و كورتترین ڕێگەبوو بۆ ئەوەی وەلائی كۆمەڵگە بەدەست بهێنێت. چونكە دواجار كۆمەڵگە بەرهەمهێن و هاندەری بەرقەرایی و مانەوەی ئەو كەلتورەبوو.

كورتترین ڕێگە بۆ دەستكەوتنی پارە، لای مرۆڤی كورد ئەوەیە موچەیەكی هەبێت، ئێمە ناتوانین نكولی ئەو ئەقڵیەتە بكەین، حكومەتی كوردیش لەبری ئەوەی لەسەروی ئەقڵی كۆمەڵگەو تاكی كۆمەڵگەوە سەیربكات و ئاسەوارە نێگەتیڤەكانی هەر هەنگاوێك ببینێت، بەپێچەوانەوە هات تەغزیەی ئەو تێگەیشتنەی كرد، یان ڕاستتر وەبەرهێنانی لەسەركرد و، بۆ ئەوەی بەكورتترین ڕێگە زۆرترین وەلائو پشتیوانی بۆخۆی كۆبكاتەوە، بەهەزاران هەزار موچە خۆری دروستكرد!.

وەك ئەوەی لەچەند دێڕی پێشوودا وتمان، جاری واهەبووە بۆ ڕازی كردنی سەرۆك عەشیرەت، یان تەنانەت برادەری بەرپرسێك، دەیان كەس لەدامودەزگاكانی حكومەتدا دامەزرێنراون و، ئیستا بوونەتە بارێكی زۆر قورس بەسەر خەزێنەی حكومەتەوە.

پرسیارە سەرەكییەكە لێرەدا ئەوەیە: حكومەت سەدان ڕاوێژكار و شارەزایی (!!) دامەزراندووە، باشە چۆن ئەو لافاوی دامەزراندنە بەسەریاندا تێپەڕی؟ بۆچی كەسێكمان نەبینی بەر لەقەیرانی دارایی 2/2014 داوای ڕاگرتنی ئەو دیاردەیە بكات؟.

سروشتی مرۆڤی ڕۆژهەڵاتی وایە، هەمیشە مەترسییە هەنوكەییەكان دەبینێت و، ئەو ئیدیۆمە زۆر كاری لەسەر بیركردنەوەو بڕیارەكانی هەیە كەدەڵێت: " ئەمڕۆ ئەمڕۆیە، خوا كەریمە بۆ سبەینێ"!.

كورد هێدی هێدی بەرەو مەرگی حەتمی ئەو سیستەمە دەڕۆشت، هەزاران هەزار كەس بێ ئەوەی پێویست بن دامەزرێنران، هەزاران پرۆژەی سەقەت جێبەجێكران، بەملیۆنان دۆلار بەهەدەر دران و لە سێكتەری ناپێویست، بەبێ ئەوەی پێداچوونەوەو فیدباك بۆ جەدوای پرۆژەكان بكرێت!.

بەكورتی: زۆرینەی خەڵكی كوردستان كرانە موچەخۆر، یان خۆیان كردە موچەخۆر، بەدەیان ملیار دۆلاریش بەفێڕۆدران... ئینجا بودجە بڕا. كورد ڕووبەڕووی چركەی حەقیقەت ڕاوەستا.

وەك چۆن تێگەیشتنە كۆمەڵایەتییەكە هاندەربوو، سبەینێنی بە "خوا كەریمە" سپارد، ئیدی بێ پلان، بێ دنیابینی، بێ ئەوەی ئەسڵەن بیری لەڕۆژێكی وەك ئیستا كردبێتەوە، سێ بەشی كۆمەڵگە خۆیان لەناو دۆخێكی سەختی ئابوری دیتەوە.

شۆكی ئەم ڕووداوە لەماوەی شەش ساڵی ڕابردوودا هێشتا كوردی بەرنەداوە، تاكو ئیستا كەتەمەنی كێشەكە دەبێتە شەش ساڵ، هەنگاوی دروستكردنی ژێرخانی لەسەر پێی خۆ وەستان، دەستپێنەكراوە.

ساڵەكەی كابینەی نۆ لەنێوان واقیع و یاسا و فەرهەنگدا

 

یەك ساڵە كابینەی نوێ حكومەت دەستبەكار بووە. بەپرۆسەیەكی سادەی بیركاری دەبێ بێ خۆبەستنەوە وەڵامی ئەم پرسیارە بدەینەوە: تەنانەت ئەگەر ملكەچی لۆژیكی یاساش ببین كە ئەم كابینەیە درێژكراوەی كابینەكانی حكومەتە و بەرپرسیارە لە هەموو پابەندییە یاساییەكانی حكومەت، بەڵام ئایا بەساڵێك كێشەیەكی درێژخایەنی چەندین ساڵەی فەرهەنگی و كۆمەڵایەتی و حكومی چارەسەر دەبێت؟.

بەڵكو ڕەواترو شایستەترە گەر بپرسین: ئایا چاكسازی سەرتاسەری ئەركی حكومەتە بەتەنها؟ ئایا گۆڕینی ئەو فەرهەنگە بەكێ و بەكام لایەن بسپێرین؟ پرسیاری هەرە جەوهەریش بۆ ئەم بابەتە ئەوەیە: ئایا كۆمەڵگە خۆی كەفیلە بۆ گۆڕینی فەرهەنگە باوەكان؟ یان گۆڕینی میكانیزم و شێوازەكانی بەرهەمهێنان؟ ئایا ئاڵوگۆڕی تەكنەلۆژی لەم نێوەندەدا ڕۆڵی چییە؟ كرانەوەی كۆمەڵگەی كوردی بەڕووی جیهاندا چ سوچێكی گۆڕانكارییەكەی دەكەوێتە ئەستۆ؟.

لەڕاستیدا ئێمە تەوەهوم دەكەین ئەگەر پێمان وابێت، حكومەت كە سەرخانی كۆمەڵگەیە، دەتوانێت بەبڕیارێك وتێپەڕاندنی یاسایەك، بارودۆخی كۆمەڵگە چاك بكات، چونكە فەرهەنگی ئێمە یاریدەدەر نیە بۆ پابەندبوون بەیاساوە، بەڵكو بەپێچەوانەوە، هاندەرە بۆ خۆدزینەوە لەیاسا و بەهەند وەرنەگرتنی هیچ ڕێنماییەك ئەگەر لەبەرژەوەندی خۆمان نەبێت!.

دوا سەرنج، 1 زۆترە یان 30؟

 

گریمان ئەو دروشمە سیاسییەی ئێوە ڕاستەو سەرەتای نەخۆشینی گەندەڵی لەدەستپێكردنی حوكمڕانی كوردەوەیە، بەڵام كاتێ تەمەنی ئەو حوكمڕانییە 30 ساڵە، چۆن دەتوانین چاوەڕوانی ئەوەبین بە 1 ساڵی حوكمڕانی كابینەی تازە، ئەو نەخۆشینە چارەسەر بكرێت كە ڕەگوڕیشەی داكوتاوە؟ چۆن چارەسەری 30 ساڵ وێرانكاری بە 1 ساڵ دەكرێت؟. ساڵەكەش چ ساڵێك؟ ساڵێكی نائاسایی بۆ تەواوی مرۆڤایەتی، ساڵی وەستانی هەموو مرۆڤایەتی لەپای پەتای كۆرۆنا؟ ساڵی دابەزینی نرخی نەوت و ڕاوەستانی ئابورییە گەورەكانی جیهان؟.

یەك ساڵ حوكمڕانی لەسەر قاسەیەكی بەتاڵ، چۆن چاوەڕوانی ئەوەی لێدەكرێت كە ئێمە لەخەیاڵی فەنتازی خۆماندا دامانناوە؟ وەك ئەوەی كە كورد ئەڵێت: بێڵە قوڕ بەدەستی كەسانی ترەوە سوكە!.

ئەو چاوەڕوانییە لەكابینەی 9 جگەلە موزایەدە لەچییەوە سەرچاوەی گرتووە؟ ئایا كەلتوری كۆمەڵگەمان گۆڕیوە؟ ئایا ژێرخانی بەرهەمهێنانمان گۆڕاوە؟ ئایا سەرچاوەی داهاتمان فرەچەشن كردووە؟ چ جیاوازییەكی بابەتی هەیە لەنێوان هەلومەرجی حوكمكردنی كابینەی 9 و كابینەكانی پێشوودا؟ بۆچی پێمان وایە پێویستە نەخۆشینێكی 30 ساڵە، بەتەنها ساڵێك چارەسەر بكرێت؟.لەكاتێكدا مافیای گەندەڵ و كەلتورێكی یاریدەدەر، سوكانی ئۆتۆمبیلەكەیان دزیوە، كابینەی 9 چۆن دەتوانێت ئۆتۆمبیلەكە لەسەر ڕێچكەی ڕەفاهی كۆمەڵایەتی بهاژوێ؟ ئایا ئەولەویەت ئەوەنیە یەكەمجار شۆفێرەكە سوكانەكە لەدەستی دزەكان وەربگرێتەوەو بیخاتەوە سەر ئۆتۆمبیلەكە؟..

ئێمە كاتێ دەتوانین وەڵامی ئەو پرسیارانە بدەینەوە، كەبەتەواوی خۆمان دابڕین لە موزایەدەو بەرژەوەندی تەسك و، واقیعبینانە سەیری دۆخەكە بكەین..

پەراوێز:
1-(https://gorran.net/Details_hawal.aspx?jimare=26)
2-(https://www.kurdipedia.org/default.aspx?q=20180926011340156253&lng=12)




ئه‌م بابه‌ته 1263 جار خوێنراوه‌ته‌وه‌‌

بابەتەکانی تری نوسەر